|
Güvenli sürüş için frenleri nasıl kullanmak gerekir?
İleri Sürücülük Teknikleri
Güvenli bir sürüş için bence frene mümkün olduğunca az
basılmalı. Bu ne anlama geliyor?
Trafik kurallarına uygun araç kullandığınız zaman frene sık sık
basma ihtiyacı hissetmezsiniz. Şu da unutulmamalı ki fren
sistemi aracı durdurmaya değil yavaşlatmaya yarayan bir sistem.
Bu nedenle hızımızı doğru ayarlamalıyız.
Sürücüler frene bastıkları anda durabileceklerini düşünüyor.
Böyle bir şey kesinlikle yok. Çünkü frene bastığımız zaman
aracın üzerindeki yatay ağarlık transferi sizin daha ileri
gitmenize yardımcı olacaktır. Hatta sizi oraya doğru
yönlendirecektir.
Frene basmaya ihtiyaç kalmasın
80 km hızla giden bir otomobilde 30 metrede durabiliyorsanız, bu
120 km hızla giderken 50 metrede durabileceğiniz anlamına
gelmez. Mutlaka katlamalar olacaktır.
Frene bastığımızda biliyorsunuz ki aracın içindeki insanlar öne
doğru yönlenir. Bu ne demektir? Yatay ağarlık transferi sizi
ileriye doğru iter. Nasıl viraj dönerken sağa sola yatıyorsak,
fren anında da ön tarafa olan ağırlık transferi nedeniyle
aracımız öne kapaklanır.
Şayet ABS fren sistemi yoksa arka tekerlekler kilitlenir. Bu da
sizin aracınızın arkasının savrulmasına neden olabilir. Ama ABS
fren sistemi varsa bu olaylar olmayacaktır. Ama hıza bağlı
olarak durma mesafesi uzayacaktır.
Ayağınızı frenden kaldırın
Frene bastığımızda aracımızın kararlılığında yani tutunmasında
bir farklılık gördüğümüz an frene uyguladığımız basıncı
azaltıyoruz, aracımız tekrar eski konumuna geldikten sonra yani
gidiş istikametine doğru yönlendikten sonra tekrar fren
yapıyoruz.
Frenden kaldırıp bastığımız zaman direksiyonla olan ilişkimizi
de unutmuyoruz. Şayet aracımızda herhangi bir savrulma varsa,
direksiyonu o yöne çevirip aracımızı düzeltiyoruz ondan sonra
frene basıyoruz.
Hangi durumlarda fren kullanmamak gerekir?
Fren aracı sadece yavaşlatır, durdurmaya yarayan bir sistem
değildir. Bazı pozisyonlarda frene basmak işi daha çok riske
sokabilir.
Örneğin kaygan zeminli bir viraja girdik. Direksiyonu çevirdik
fakat araç dönmüyor, yani önden kayma başladı. Böyle bir durumda
doğru olan hareket frene basmamaktır. Eğer frene basarsak
aracımızın yol dışına çıkmasına neden oluruz.
Buzlu zeminde fren kullanmayın
Aşırı buzlanma olan bölümlerde fren, özellikle ABS sistemi
hiçbir işe yaramaz. Direksiyonla engelden kaçabiliyorsak veya
virajı dönebiliyorsak döneceğiz. Böyle zeminlerde de frene
basmak yine viraj dışına çıkmamıza neden olabilir.
Kaygan zeminlerde fren nasıl kullanılmalı?
İleri Sürücülük Teknikleri
Kaygan zeminlerde frene yavaş yavaş basmak gerekir. Yani frene
giderek artan şiddette basmakta yarar var. Şayet kaygan
zeminlerde aniden frene basarsak tekerlekler bloke olabilir.
ABS yetersiz kalabilir
ABS sistemi dahi bazı kaygan zeminlerde frene sert bastığınız
zaman işe yaramayabilir. ABS de bazen fizik kurallarına hatta
tabiat kurallarına karşı çaresiz kalabiliyor.
Böyle zeminlerde yapılacak şey takip mesafesini artırmak, daha
uzun bir fren mesafesi bırakmak frene yavaş yavaş basmaktır.
Kaygan zeminlerde ani frenler aracın kızaklanmasına neden olur.
Direksiyon kontrolü tamamen ortadan kalkar.
Frene bastık ve aracımız kaymaya başladı. Burada yapılacak tek
şey hafifçe ayağımızı frenden kaldırmak, tekerleklerin dönmesini
sağlamak. Ancak asıl önemli olan tabii ki hızlı gitmemek.
ABS fren sisteminin çalışma prensibi nasıldır?
ABS fren sistemi son dönem araçlarda geliştirilmiş en önemli
güvenlik ekipmandır. ABS fren sisteminin en büyük özelliği
frene bastığınız zaman tekerleklerin bloke olmamasıdır. Yani
tekerlekler dönmeye devam eder.
Fren merkezi sizin göremeyeceğiniz kısa aralıklarla, yani
saniyede 18 kere freni pompalar. Böylece tekerlek bloke
olmaz. Dönen tekerlek de size direksiyonu çevirdiğiniz zaman
engelden kaçma imkanı sağlar.
Eski frenlere güvenmeyin
Eski fren sistemlerinde frene bastığınız anda tekerlekler
bloke olur. Direksiyonu sağa ve sola çevirseniz de araç
engelden kaçma eylemi göstermez. ABS'nin en büyük özelliği
budur. Yani frene bastığınızda sizin yerinize fren
pompalanır ve engelden kaçma imkanı sağlanır.
Yani engelin önünde dur değil, frene bas, engelden kaç ve
durana kadar ayağını frenden kaldırma sistemidir kısaca. Ama
bununla beraber tekerlekler dönmeye devam ettiği için fren
mesafesi uzar.
Dolayısıyla fren mesafesi uzadığı için daima önümüzdeki
araçla aramızda daha geniş bir mesafe bırakmamızda yarar
var. ABS, fren mesafemizin uzun olduğunu unutmamak kaydıyla
bize daha güvenli bir duruş sağlar. Aracın stabilitesinin de
bozulmasını engeller.
|